Xuño de 2016
 
 

NÚMERO 321 - 27/06/2016

   CUTUDC / Novidades

  CRISE ESTAFA
 

España, líder en pobreza e precariedade laboral

Aínda que Rajoy xa dicía en 2014 que a crise era historia do pasado, non hai estatística sobre pobreza ou precariedade onde España non encabece as primeiras posicións. Lonxe das cifras macroeconómicas, estes datos mostran a realidade da rúa. Unha parte da sociedade, cada vez máis crecente, vítima da falta de emprego e a precariedade laboral. E, o peor, xa non é algo puntual da crise. É o resultado de non aplicar medidas que palíen estas tendencias.

 

  • Noticias relacionadas

 

 

 

Despois desta lexislatura o balance é máis traballo temporal, menos prestacións, ausencia de políticas públicas fronte ao aumento da pobreza infantil, caída dos soldos, maior desigualdade e exclusión, e maior presión fiscal para os que menos teñen. As seguintes cifras mostran as consecuencias dos catro anos de xestión do PP en materia social.
 
Falta de axudas a desempregados e máis traballo temporal
 
España é o segundo país da Unión Europea con máis paro de longa duración, cunha taxa do 11,4% lonxe do 1,7% que tiña antes da crise, e a súa taxa duplica á media. Xa non é un paro puntual, senón estrutural. Fíxose crónico, a pesar dos anuncios triunfalistas do Goberno. Tamén é o segundo país de Europa con máis paro feminino, con case o 50% das españolas sen traballar. Os últimos datos dos servizos públicos de emprego mostraron que por primeira vez, desde 2010, baixou a cifra de paro dos catro millóns de persoas, pero á conta de emprego precario e temporal. Só o 8,3 dos contratos foron indefinidos.
 
Quen o padece enfróntanse a un período de incerteza, onde as prestacións e axudas escasean. Acceder a elas volveuse máis complicado. Por iso, baixo o mandato de Rajoy as axudas aos parados reducíronse un 30%. 54.300 fogares teñen a todos os seus membros activos en paro. E un 27,7% leva máis de tres anos sen traballo. 7 de cada 10 desempregados xa non reciben axudas e preto do 80% vive grazas á axuda da familia, segundo un informe. Nesta situación, case a metade dos parados está en risco de pobreza.
 
Cando España foi líder en paro xuvenil
 
En 2013 o paro xuvenil superou o 55% e converteuse en líder en Europa. Nos últimos datos do INE, sitúase no 46,5%. Unha baixada de case dez puntos. Pero para o colectivo de Mocidade Sen Futuro débese a unha única razón: a proliferación de traballo ‘lixo'. “O que máis nos atopamos á hora de buscar emprego son contratos temporais por horas ou días soltos, por uns 200 euros ao mes”, afirman.
 
Tamén sinalan que outra razón pola que diminúe o paro é a emigración xuvenil. Segundo datos do Instituto da Mocidade, desde 2009, 218.000 mozos abandonaron o país. Con estes niveis, lembran que resulta moi complicado independizarse. Cifras de paro insustentabeis que repercuten nun freo radical dos seus proxectos de vida: “O 80% dos menores de 30 anos non podemos independizarnos”, apuntan.
 
Pobreza infantil das máis altas de Europa
 
Cando uns pais non atopan emprego ou é precario, quen máis o padecen son os nenos e adolescentes. O risco de pobreza infantil en España é do 29,6% (INE), unha das máis altas de Europa. Unha cifra que mostra unha débil política de protección social: “Mentres os maiores de 65 anos tiñan como colchón as pensións (o que non significa que estean mellor), os fogares con nenos non teñen prestacións”, apunta Gabriel González-Bueno, especialista en políticas de infancia de UNICEF.
 
Dos 28 países da Unión Europea só sete países non teñen axudas universais por fillo, e eses están entre os dez con máis pobreza infantil. E en España, a única axuda que se tiña, que eran os 2.500 euros por nacemento, eliminouse. “Apareceron carencias básicas que parecían do pasado. Un neno necesita máis que pasta e arroz. Tamén alimentos frescos como carne, froitas, verduras ou peixe, que subiron os prezos. Ese déficit pagarao toda a súa vida”, engade o especialista.
 
Entre esas consecuencias, peor rendemento escolar, menor desenvolvemento físico e intelectual, abandono de estudos, empregos máis precarios, menos expectativas, dificultade para acceder ao lecer e cultura, e menos relacións sociais. “Hai nenos que non fan festas de aniversarios porque non queren que vexan como viven, ou non van a excursións”, explica González-Bueno. Outro apuntamento: as taxas de violencia en países con desigualdade crecen a medio-longo prazo, cunha menor cohesión social e menor participación política. O futuro non achega bos datos.
 
Contratos por máis horas e con menos soldo
 
Desde o colectivo Denunciemos os abusos patronais estudan as queixas de quen perde os seus dereitos laborais. “Moitas empresas quedan sen representación sindical que promova as vías legais para defender os dereitos, así os empresarios teñen máis marxe de manobra para saltarse a legalidade laboral. Especialmente nun país como o noso, onde a maioría dos traballadores ignórao”, explican.
 
Subliñan dúas consecuencias da flexibilización e os contratos temporais: xornadas máis longas e horarios variables a vontade da empresa. “Chégannos relatos de persoas que traballan 12 horas diarias ou 50-60 horas semanais, sen percibir as horas extras”, detallan. Desvelan casos como mulleres, sobre todo, que traballan 15 ou 18 horas semanais con salarios de 300 euros mensuais, con total dispoñibilidade horaria e imposibilidade de ter un segundo traballo, polos horarios variables e imprevisibles. Un dato máis: máis da metade das horas extraordinarias non se pagaron, segundo a EPA.
 
Desde Oficina Precaria engaden outra tendencia, o abuso de bolsas nas empresas. “Son persoas tan invisibles, que nin sequera ningún organismo en España estuda a súa situación e condicións, o que xera falta de coñecemento e indefensión entre os afectados. Cun estudo da Comisión Europea calculamos que en España había preto de 180.000 bolseiros en 2015”, comentan desde a asociación. Estas falsas bolsas que carecen de carácter formativo substitúen a traballadores por un soldo máis barato á vez que precipitan o atraso do acceso ao mercado laboral.
 
Unha reforma laboral que deixa a maior precariedade da zona euro
 
A reforma laboral foi un dos proxectos estrela da lexislatura de Rajoy. Unha reforma que se nutre das recomendacións que dita a Comisión Europea. Hoxe en día somos o país que lidera a precariedade na zona euro, encabezando os contratos temporais cun 25,2%. Con esta reforma, “as liñas vermellas do noso sistema laboral saltaron. A contratación indefinida perde as súas características de seguridade e pasa a ser un contrato pouco seguro e inestable”, declara Adoración Guamán, Profesora de Dereito do Traballo na Universidade de Valencia.
 
Desde entón, segundo esta profesora, a xente entra e sae do mercado laboral “sen expectativas” do que debe pedir ao empresario, en canto a melloras salariais e condicións na empresa. Outro resultado da reforma foi frear a negociación colectiva. “Conxelouse o salario mínimo e restouse peso aos sindicatos, e como non se pode devaluar a moeda, devalúase a vida e os salarios. A precarización non xera emprego, senón que o destrúe”, afirma esta profesora.
 
Tamén hai efectos menos evidentes pero preocupantes: “Os mozos deixan de ver o traballo como algo digno e con dereitos, e venden a súa man de obra nas condicións que pida o empresario porque non teñen outra opción. É unha reforma con peso ideolóxico e conseguírono. Reverter isto pode ser moi complicado. Lévanos a un individualismo radical. O tema do TTIP terá un efecto brutal onde os lobbies poderán dicir que facer en materia laboral. Imos cara a unha americanización do mercado”, conclúe.
 
España, onde máis crece a desigualdade social
 
Mentres o Goberno enxalza cifras de recuperación macroeconómica, a pobreza avanza no país. Segundo datos de Oxfam, España é o país da OCDE que máis creceu en desigualdade, tan só por detrás de Chipre, e é case catorce veces máis desigual que Grecia.
 
Un de cada cinco españois está en risco de pobreza, o 22%, segundo o INE. Isto tradúcese en que, por exemplo, máis de cinco millóns de españois sofren pobreza enerxética, nun país onde non pararon de aumentar o custo dos recibos de luz e gas. A perda de dereitos e a flexibilidade laboral tamén orixinou un aumento dos traballadores pobres.
 
Un informe de Cáritas apunta a creación dunha España a dúas velocidades. Confirma que os ingresos dos fogares caeron desde o primeiro impacto da crise, cunha redución que supera o 10%. Acompañado dun afundimento das rendas máis baixas. Desde esta organización advirten que esta tendencia vai máis aló dun proceso puntual da crise e evidencia que é “unha cuestión de modelo social”.
 
Mesma carga fiscal para ricos e para pobres
 
Segundo datos da Axencia Tributaria de 2014, unha de cada tres persoas, o 35%, tiña un soldo igual ou inferior ao salario mínimo. “En 2013, dous de cada tres liquidacións do IRPF eran por unha contía igual ou inferior a 21.000 euros”, matiza Antonio Sanabria, economista da Universidade Complutense de Madrid. A concentración de riqueza e o crecemento da exclusión social foron da man nos últimos anos. Un fenómeno que Susana Ruiz, de Oxfam, relaciona de forma directa co modelo fiscal. “Os vinte máis ricos en España concentran un 20% da riqueza do país e aumentárona un 15%, mentres que para o 99% da poboación caera xusto nun 15%”, detalla esta responsable.
 
A evasión fiscal ten parte da culpa desta situación. En España pérdense 59.500 millóns de euros pola fraude fiscal e iso xera un baleiro de ingresos nas arcas públicas. E ese baleiro está no Imposto de Sociedades. “Desde o 2007 a recadación no imposto de Sociedades é un 58% máis baixa; mentres que o IRPF ou o IVE está ao mesmo nivel de antes da crise”, matiza Ruiz. É dicir, para aumentar a riqueza duns privilexiados, a sociedade achega máis en IRPF e IVE, xunto a unha baixada de soldos dun 22%, mentres que o soldo dos grandes executivos e presidentes de empresas do Ibex creceron un 80%.
 
“Esta presión fiscal deixa aos cidadáns como nun sándwich. O Estado pídeche máis e, á vez, dáche menos. Desde 2009, o gasto público en saúde reduciuse en 10.000 millóns de euros, uns 250 euros por habitante. E ao final o custo da fraude fiscal de cada cidadán é de entre 800 e 1.000 euros. Cústanos catro veces máis a nós, que o que perdemos en sanidade. O que demostra que con isto poderíase financiar”, confirma a responsable de Oxfam.
 
Bernal Triviño | Público
 
Recollido de Librered.net
 

 

 

 

 

 

 

 


CUT da UDC . SEMPRE DO LADO DAS TRABALLADORAS E TRABALLADORES

cutudc.com, 2009. Publicado baixo licencia Creative Commons DHTML Menu By Milonic JavaScript